Powered by Blogger.
RSS

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ကိုယ္ပိုင္ျဂိဳဟ္တု လႊတ္တင္ႏိုင္ေရး လုပ္ငန္းမ်ား အတန္သင့္ ခရီးေရာက္လွ်က္ရွိ

| Labels:


ကာကြယ္ေရး ၀န္ၾကီးဌာနႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရး၊ စာတိုက္ႏွင့္ ေၾကးနန္း၀န္ၾကီးဌာနတို႔ ပူးေပါင္းဦးေဆာင္ကာ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ကိုယ္ပိုင္ ဆက္သြယ္ေရး ျဂိဳဟ္တု လႊတ္တင္ရန္ ေဆာင္ရြက္မွဳမ်ား စတင္ေနျပီ ျဖစ္ေၾကာင္း သတင္းရရွိသည္။ လက္ရွိ၌ အဖြဲ႔၀င္ ၅ ဦးပါေသာ ဆက္သြယ္ေရး ျဂိဳဟ္တု လႊတ္တင္ေရး ဗဟိုေကာ္မတီႏွင့္ အဖြဲ႔၀င္ ၇ ဦးပါရွိေသာ လုပ္ငန္းအဖြဲ႔ကို ဖြဲ႔စည္းခဲ့ျပီး အဆိုပါအဖြဲ႔၏ ပထမဆံုး ေျခလွမ္းအျဖစ္ ထိုင္းႏိုင္ငံမွ Thaicom ကုမၸဏီႏွင့္ ျဂိဳဟ္တုလႊတ္တင္ေရး နည္းပညာဆိုင္ရာ နားလည္မွဳ စာခြ်န္လႊာကို ေနျပည္ေတာ္၌ လက္မွတ္ေရးထိုး ေအာင္ျမင္ခဲ့ျပီးေၾကာင္း သိရသည္။

ျမန္မာျပည္တြင္း၌ လက္ရွိ MRTV, MRTV-3, MRTV-4, MWD, MITV စသည့္ အစိုးရပိုင္ ရုပ္သံလိုင္း ၅ ခုႏွင့္ အခေပး ရုပ္သံလိုင္း Sky Net တို႔ ရွိၾကျပီး အဆိုပါ ရုပ္သံလိုင္းမ်ား အတြက္ ဆက္သြယ္ေရးျဂိဳဟ္တု ငွားရမ္း အသံုးျပဳ ေနရသျဖင့္ ႏွစ္စဥ္ ႏိုင္ငံျခား၀င္ေငြ ယိုဖိတ္မွဳ ရွိေနေသာေၾကာင့္ ကိုယ္ပိုင္ျဂိဳဟ္တု လႊတ္တင္ရန္ စီစဥ္ရျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း ၾကားသိရသည္။




MRTV-4 ၏ နာမည္ေက်ာ္ စကားနပန္း အစီအစဥ္

ျမန္မာႏွင့္အတူ အိမ္နီးခ်င္း အာဆီယံႏိုင္ငံ တစ္ခုျဖစ္ေသာ ကေမၻာဒီးယား သည္လည္း အဆိုပါ ကုမၸဏီျဖင့္ပင္ ခ်ိတ္ဆက္ျပီး ကိုယ္ပိုင္ျဂိဳဟ္တု လႊတ္တင္ရန္ ၾကိဳးပမ္းေနေၾကာင္း၊ လြန္ခဲ့ေသာ ရက္ပိုင္းက စင္ကာပူႏိုင္ငံသည္ ျပည္တြင္းျဖစ္ ျဂိဳဟ္တုကို ေအာင္ျမင္စြာ လႊတ္တင္ႏိုင္ခဲ့ေၾကာင္း အင္တာနက္ သတင္းမ်ား အရ သိရသည္။

Source: mmdailynews

  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS
Read User's Comments0

DongFangHong 4 (DFH-4) (တရုတ္)

| Labels:


DFH-4 satellite bus သည္ တရုတ္ႏုိင္ငံ ဆက္သြယ္ေရးၿဂိဳဟ္တုမ်ား၏ တတိယမ်ိဳးဆက္ျဖစ္ၿပီး တရုတ္ႏုိင္ငံ၏ ပထမဦးဆံုး Direct Broadcasting system ပါရွိေသာ bus အမ်ိဳးအစားျဖစ္သည္။ DFH-4 satellite bus ၏ performance အား A2100AX ၊ LS 1300 ႏွင့္ Spacebus 3000 တုိ႔၏ performance ႏွင့္ တူညီေစရန္ ထုတ္လုပ္ထားသည္ဟု တရုတ္ႏုိင္ငံမွ ေဖာ္ျပထားသည္။ ယင္း bus ၏ အေလးခ်ိန္မွာ ၅၂၀၀ ကီလုိဂရမ္ျဖစ္ၿပီး payload ထည့္သြင္းႏုိင္ေသာ အေလးခ်ိန္မွာ ၆၀၀ ကီလုိဂရမ္မွ ၈၀၀ ကီလုိဂရမ္ အထိရွိသည္။ C/Ku/Ka/L band မ်ားကုိ အသံုးျပဳႏုိင္ၿပီး သက္တမ္းမွာ ၁၅ ႏွစ္ျဖစ္သည္။ သက္တမ္းကုန္ဆံုးခ်ိန္ (End of Life-EOL) တြင္ လွ်ပ္စစ္ပါ၀ါ ၁၀.၅ ကီလုိ၀ပ္ ကုိ ထုတ္လုပ္ႏုိင္သည္။

အဆုိပါ DFH-4 satellite bus အား အသံုးျပဳခဲ့သည့္ ဆက္သြယ္ေရးၿဂိဳဟ္တုမ်ားမွာ ေအာက္ပါအတုိင္းျဖစ္သည္-

(၁) Sinosat-2 (တရုတ္ႏုိင္ငံမွ ပုိင္ဆုိင္ေသာဆက္သြယ္ေရးၿဂိဳဟ္တုျဖစ္ၿပီး ၂၀၀၆ ခုႏွစ္ ေအာက္တုိဘာလ ၂၉ ရက္ေန႔တြင္ လႊတ္တင္ခဲ့သည္။)

(၂) Nigcomsat-1 (ႏုိင္ဂ်ီးရီးယားႏုိင္ငံမွ ပုိင္ဆုိင္ေသာဆက္သြယ္ေရးၿဂိဳဟ္တုျဖစ္ၿပီး ၂၀၀၇ ခုႏွစ္ ေမလ ၁၄ ရက္ေန႔တြင္ လႊတ္တင္ခဲ့သည္။)

(၃) Venesat-1 (ဗင္နီဖဲြလားႏုိင္ငံမွ ပုိင္ဆုိင္ေသာဆက္သြယ္ေရးၿဂိဳဟ္တုျဖစ္ၿပီး ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ႏုိ၀င္ဘာလ ၃၀ ရက္ေန႔တြင္ လႊတ္တင္ခဲ့သည္။)

(၄) Sinosat-6 (တရုတ္ႏုိင္ငံမွ ပုိင္ဆုိင္ေသာဆက္သြယ္ေရးၿဂိဳဟ္တုျဖစ္ၿပီး ၂၀၁၀ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလ ၅ ရက္ေန႔တြင္ လႊတ္တင္ခဲ့သည္။)

Sinosat-2 ၿဂိဳဟ္တုသည္ solar array မ်ားျဖန္႔ထုတ္ျခင္း မျပဳႏုိင္ေသာေၾကာင့္ အလံုးစံုဆံုးရံႈးမႈ ျဖစ္ပြားခဲ့သည္။ Nigcomsat-1 ၿဂိဳဟ္တုသည္ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ႏုိ၀င္ဘာလ၌ solar array တြင္ နည္းပညာဆုိင္ရာ မွားယြင္းမႈေၾကာင့္ ပ်က္စီးဆံုးရံႈးခဲ့ရသည္။ အဆိုပါ ၿဂိဳဟ္တုသည္ တရုတ္ႏုိင္ငံ၏ အာကာသကန္ထရုိက္တာမ်ားမွ ျပင္ပႏုိင္ငံတစ္ခုအား ၿဂိဳဟ္တုဒီဇုိင္းျပဳလုပ္ေပးျခင္း ၊ထုတ္လုပ္ေပးျခင္းႏွႈ့္ လႊတ္တင္ေပးျခင္း (Satellite/Launch package) တုိ႔ကုိ ပထမဦးဆံုး ျပဳလုပ္ေပးခဲ့ေသာ ၿဂိဳဟ္တုျဖစ္ၿပီး အဆုိပါသေဘာတူညီမႈ၏ တန္ဖုိးမွာ ေဒၚလာ ၃၁၁ သန္းရွိသည္။ အဆုိပါ ၿဂိဳဟ္တုအား ႏုိင္ဂ်ီးရီးယားႏုိင္ငံက telecommunications ၊ broadcasting ၊ broadband service မ်ားျပဳလုပ္ရန္မွာယူခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ တရုတ္ႏုိင္ငံသည္ လက္ရွိတြင္ DFH-4 satellite bus ကုိအသံုးျပဳၿပီး Paksat-1R ၊ Nigcomsat-1R ႏွင့္ Laosat-1 ၿဂိဳဟ္တုတုိ႔ကုိ တည္ေဆာက္ လ်က္ ရွိသည္။

  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS
Read User's Comments0

ေသဆံုးေနသည့္ ၿဂိဳဟ္သား အေလာင္းကို ဆိုက္ေဘးရီးယား ေဒသ ေရခဲျပင္ထဲ ၌ ေတြ႕ရွိရ ဟုဆို

| Labels:




ဆိုက္ေဘးရီးယား ေဒသရဲ႕ ခဲေနတဲ့ စြန႔္ပစ္ အရည္ေတြထဲ ကေန ၿဂိဳဟ္သား တစ္ဦးရဲ႕ အေလာင္းကို လမ္းေလွ်ာက္ ထြက္္္္္လာသူ ႏွစ္ဦးက ေတြ႕ရွိခဲ့တယ ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ႐ုရွားႏိုင္ငံ အာကက္စကီၿမိဳ႕ အနီး ေရခဲျပင္မွာ တစ္၀က္ နစ္ေနတဲ့ ႐ုပ္အေလာင္းကို ေတြ႕ရွိ ခဲ့ရၿပီး အဲဒီ အေလာင္းဟာ ပါးစပ္ဟၿပဲ၊ ရွည္သြယ္သြယ္ နဲ႔ ဆိုးဆိုးရြားရြား ပ်က္စီးေနတယ္ လို႔ ဆိုပါတယ္။အဲဒီ ေနရာဟာ ပန္းကန္ျပားပ်ံေတြ ဆင္းသက္ခဲ့တယ္ လို႔ နာမည္ႀကီးခဲ့တဲ့ ေနရာ ျဖစ္ၿပီး ၿဂိဳဟ္သားရဲ႕ အေလာင္းကို ေတြ႕ရွိတယ္ ဆိုတဲ့ သတင္းက အင္တာနက္ကေန ကမၻာတစ္လႊားကို ေတာမီးလို ပ်ံ႕ႏွံ႕သြားခဲ့တယ္ လို႔ ဆိုပါတယ္။

အဲဒီအေလာင္းဟာ ဆိုးဆိုးရြားရြား ပ်က္စီး ေနၿပီး ႐ုပ္ရွင္ထဲက အီးတီနဲ႔ တူၿပီး အရပ္က ႏွစ္ေပပဲ ရွိတယ္ လို႔ ဆိုပါတယ္။ အေလာင္းမွာ ညာဘက္ ေျခေထာက္ ေပ်ာက္ဆံုး ေနၿပီး မ်က္လံုး ေနရာမွာ နက္႐ႈိင္းတဲ့ အေပါက္ ႏွစ္ေပါက္နဲ႔ လူရဲ႕ဦးေခါင္းခြံလို အ႐ိုးႀကီးမွာ ပါးစပ္ေနရာ မွာလည္း အေပါက္ႀကီး တစ္ေပါက္ ရွိတယ္ လို႔ ဆိုပါတယ္။ ပန္းကန္ျပားပ်ံ ၀ါသနာရွင္ေတြ က ကမၻာေျမကို အလည္ လာတဲ့ ၿဂိဳဟ္သားေတြ ဟာ မေတာ္တဆမႈ တစ္ခု ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီးတဲ့ ေနာက္ အဲဒီ ၿဂိဳဟ္သားဟာ ကမၻာေျမမွာ က်န္ရစ္ခဲ့တာလို႔ ယူဆ ၾကပါတယ္။

Source: People Media Voice

  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS
Read User's Comments0

ဂလက္ဆီ အားလံုးဟာ တူညီျကသလား..?

| Labels:











ဂလက္ဆီ ေတြမွာ အမ်ိဳးစား ေလးမ်ိဳး ရွိပါတယ္..၊လွည္းဘီး (သို ့) ခရုပတ္ သ႑န္ စျက၀ဠာ ၊ ႏွေမာင္းႏွစ္ခုပါေသာ စျက၀ဠာ ၊ ဘဲဥပံုသ႑န္ စျက၀ဠာ ၊( ၀ိုင္းသည္၊ျပားသည္ ၊ရွည္သည္ လို ့တိက်စြာမွတ္ယူႏိုင္တဲ့ ပံုသ႑န္မမွန္းတဲ့ စျက၀ဠာတို ့ျဖစ္ျကပါသည္၊ ခရုပတ္ သို ့မဟုတ္ လွည္းဘီး စျက၀ဠာ ဟာတစ္ခုတည္းနဲ ့ အသြင္းသ႑န္ တူပါတယ္..။ေတာက္ပတဲ့ အလယိဗဟိုတစ္ခုကေန ရစ္လိမ္ျပီး ထြက္လာတယ္ထင္ရတဲ့ ျကီးမားတဲ့ ေမာင္းတံအစင္းအရစ္ေတြ ရွိပါတယ္..။ ႏွေမာင္း ႏွစ္ခုပါတဲ့ စျက၀ဠာမွာ စျက၀ဠာ အလယ္ဗဟိုကို ျဖတ္သန္းတဲ့ ဘားတန္းတစ္ခုစီရွိပါတယ္..။ ဘဲဥပံုသ႑န္ စျက၀ဠာေတြကေတာ့ အျပား၀ုိင္း ပံုသ႑န္ကေန အ၀ိုင္းလံုးပံုသ႑န္အထိ ပုံသ႑န္ေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳး ကြဲ ျပားပါတယ္..။သူတို ့ ထဲမွာ ျကယ္အေဟာင္းေတြ ပါ၀င္ဖြဲ ့စည္းထားပါတယ္..။ ဓတ္ေငြ ့(တိမ္တိုက္) နဲ ့ ဖုန္(တိမ္တိုက္)ေတြ ေတာ့ ပါ၀င္ဖြဲ ့ စည္းထားတာမေတြ ့ရပါဘူး..။ပံုသ႑န္မမွန္တဲ့ စျက၀ဠာေတြမွာေတာ့ တိက်တဲ့ သ႑န္ရယ္လို ့ မရွိပါဘူး..။(၀ိုင္းသည္..၊ျပားသည္ ၊ ရွည္သည္ စသည္ျဖင့္ လို ့ တိက်စြာ မွတ္ယူလို ့မရပါဘူး..။) အျခားအမ်ိဳးစားေတြ ထက္စာရင္..သူတို ့ကိုေတြ ့ျမင္ရမူဟာ အလြန္းနည္းပါး ပါတယ္...။(သူတို ့ရဲ ့ အရည္အတြက္ဟာ ပိုမို နည္းပါးလွပါတယ္..။)




  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS
Read User's Comments0

ကမာၻ႔ပထမဆံုး ၿဂိဳလ္တု

| Labels:

ဆိုဗီယက္ႏိုင္ငံမွ ဆက္သြယ္ေရး ၿဂိဳဟ္တု Sputnik-1 သည္ အာကာသသို႔ လူသားမ်ားမွ လႊတ္တင္ခဲ့ေသာ ပထမဆံုး ၿဂိဳဟ္တုျဖစ္ခဲ့၍ ၎င္းသည္ ၁၉၅၇ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ ၄ ရက္တြင္ျဖစ္သည္။ အဆိုပါ ၿဂိဳဟ္တုသည္ အခ်င္း ၂၂ လက္မရိွ၍ ၁၈၅ ေပါင္ ေလးသည္။ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမွ ဆက္သြယ္ေရးၿဂိဳဟ္တု Explorer-1 ကို ၁၉၅၈ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလ ၃၁ ရက္တြင္လႊတ္တင္ခဲ့ပါသည္။

  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS
Read User's Comments0

အေရးပါဆံုး ၿဂိဳဟ္တုစနစ္မ်ားႏွင္႔ ကၽြႏ္ုပ္တို႔၏ကမာၻႀကီး

| Labels:



၂၀၀၇ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလတြင္ အေမရိကန္ သမတၱ ဘုရွ္ က အိမ္ျဖဴေတာ္တြင္ GPS ႏွင္႔ပက္သက္ေသာ သေဘာတူညီမႈ တစ္ခု ကို အတည္ျပဳခဲ႔သည္။ ယခုလက္ရွိ တစ္ကမာၻလံုး အသံုးျပဳေနေသာ ကမာၻ႔ေနရာျပစနစ္ GPS (Global Position System) အား အေမရိကန္ ကာကြယ္ေရး ဝန္ႀကီးဌာန တစ္ခုတည္းသာ အသံုးျပဳနိုင္ေသာ channel ကို ခ်န္လွပ္ၿပီး က်န္ တစ္ကမာၻလံုး အသံုးျပဳေနသည္႔ channel ကို ၎တို႔ အေနျဖင္႔ လံုးၿခံဳေရးအတြက္ သံသယ ရွိသည္ဟု ယူဆခ်ိန္တြင္ အခ်ိန္မေရြး ပိတ္ပစ္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း အတည္ျပဳခဲ႔သည္။

ထိုသေဘာတူညီမႈေၾကာင္႔ တစ္ကမာၻလံုး ထိတ္လန္႔ခဲ႔ၾကရသည္။ အထူးသျဖင္႔ နိုင္ငံအသီးသီးရွိ ကာကြယ္ေရးလုပ္ငန္းမ်ား၊ စူးစမ္းေလ႔လာေရးလုပ္ငန္းမ်ား၊ သမိုင္းျပဳစုသည္႔လုပ္ငန္းမ်ား၊ ခရီးသြားလာမႈ လုပ္ငန္းမ်ားႏွင္႔ အျခားအျခားေသာ GPS ကို မရွိမျဖစ္ အသံုးျပဳေနရေသာ လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ တာဝန္ရွိသူမ်ားက ပိုမိုစိုးရိမ္ခဲ႔ၾကသည္။ အဓိကအားျဖင္႔ နိုင္ငံတိုင္းအတြက္ အေရးႀကီးသည္႔ ကာကြယ္ေရးလုပ္ငန္းမ်ား ေႏွာင္႔ေႏွးသြားျခင္း၊ ေနရာရွာေဖြမႈ အခက္အခဲမ်ား ႀကံဳေတြ႔ကာ ၾကန္႔ၾကာေစျခင္းႏွင္႔ မလိုအပ္ပဲ အခ်ိန္၊ ခြန္အား၊ ေငြႏွင္႔ လူအရင္းအျမစ္မ်ား ကုန္ဆံုးျခင္းမ်ား ျဖစ္လာေပမည္။


ၿဂိဳဟ္တုစနစ္မ်ားႏွင္႔ ကၽြႏ္ုပ္တို႔ကမာၻ


ဤအေျခအေနကို ကမာၻအရပ္ရပ္ရွိ နုိင္ငံမ်ားကလည္း ႀကိဳတင္ေမွ်ာ္ေတြးၿပီးသား ျဖစ္သည္။ မူလကတည္းက အာကာသစနစ္မ်ားတြင္ ထိပ္ဆံုးေရာက္ေနေသာ ရုရွားဖက္ဒေရးရွင္း နိုင္ငံသည္ GPS ႏွင္႔ အၿပိဳင္ Glonass (Global Navigation satellite system) ကို တည္ေထာင္ခဲ႔ၿပီးျဖစ္သည္။ ဥေရာပသမဂၢ ကလည္း သမဂၢဝင္နိုင္ငံမ်ား စုေပါင္း၍ Galileo ၊ အိႏၵိယနိုင္ငံက IRNNS ၊ တရုတ္ျပည္သူ႔သမတၱနိုင္ငံမွ Beidou ႏွင္႔ ဂ်ပန္နိုင္ငံ မွ QZSS စသည္႔ နိုင္ငံမ်ားအလိုက္ ၿဂိဳဟ္တုစနစ္တို႔ကို စီမံကိန္းမ်ား ခ်မွတ္၍ အေကာင္အထည္ ေဖၚခဲ႔ၾကသည္။ သို႔ေသာ္ ေလာေလာဆယ္မွာ NAVSTAR မွ GPS ႏွင္႔ GLONASS ႏွစ္ခု သာ အသံုးျပဳနိုင္ေသးကာ က်န္ စနစ္မ်ားမွာ အသံုးျပဳနိုင္ရန္ အခ်ိန္အေတာ္ၾကာေအာင္ ေစာင္႔ရေပဦးမည္။


ကမာၻႀကီးႏွင္႔ ၿဂိဳဟ္တုမ်ား


GLONASS စႏွစ္မွာလည္း ရုရွားဖက္ဒေရးရွင္းနိုင္ငံမွ ကန္႔သက္ခ်က္ မ်ားေသာေၾကာင္႔ GPS ကိုသာ အားကိုးအားထား ျပဳေနၾကရသည္။ ယေန႔ကမာၻတြင္ ၿဂိဳဟ္တုစနစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ရွိသည္႔အနက္ GPS ၿဂိဳဟ္တုစနစ္တစ္ခုတည္းသာ ဤသို႔ျပႆနာ ႀကံဳရျခင္းျဖစ္သည္။ အျခားေသာ မိုးေလဝသၿဂိဳဟ္တု (weather satellite)၊ ဆက္သြယ္ေရးၿဂိဳဟ္တု (telstar communication satellite)၊ အာကာသ စူးစမ္းရွာေဖြေရးၿဂိဳဟ္တု (discovery satellite) စသည္႔ ၿဂိဳဟ္တု စနစ္မ်ားႏွင္႔ ကမာၻ႔ေနရာျပစနစ္ (GPS) တြင္ သံုးေသာ ၿဂိဳဟ္တုမ်ားက မည္သို႔ကြာျခားေသာေၾကာင္႔နည္း? GPS စနစ္တစ္ခုတည္းကို NASA (National Aeronautics and Space Administration) မွ မကိုင္ပဲ Pentagon ႏွင္႔ အေမရိကန္သမတၱက အဘယ္ေၾကာင္႔ ခ်ဳပ္ကိုင္ရသနည္း? GPS စနစ္က မည္မွ် အေရးပါေသာေၾကာင္႔နည္း? ယခုနွစ္ပိုင္းတြင္း အဘယ္ေၾကာင္႔ ေရပန္းစားလာရသနည္း? မည္သည္႔ခုႏွစ္ကတည္းက ေပၚေပါက္လာခဲ႔သနည္း? ယဥ္တိုင္း၊ ေနာက္ဆံုးေပၚ အီလက္ထေရာနစ္ ပစၥည္းတိုင္းတြင္ အဘယ္ေၾကာင္႔ေနရာယူလာရသနည္း? အျခားနိုင္ငံမ်ားမွ GPS ကိုၿပိဳင္ဆိုင္မည္႔ ၿဂိဳဟ္တုစနစ္မ်ားမွာ အဘယ္နည္း? စသည္႔ ေမးခြန္းေပါင္းမ်ားစြာ ရွိလာေပသည္။

မွန္သည္။ GPS စနစ္သည္ ယေန႔ တိုးတက္လာေသာ ကမာၻတြက္ အေရးအပါဆံုး ၿဂိဳဟ္တုစနစ္ျဖစ္သည္။ ေနရာတိုင္း အခန္းတိုင္းတြင္ အသံုးဝင္သည္။ ေကာင္းၿပီ GPS ၿဂိဳဟ္တုစနစ္မ်ားအေၾကာင္း ေလ႔လာၾကပါစို႔။

ၿဂိဳဟ္တုမ်ား


NAVSTAR GPS

NAVSTAR ၏ တံဆိပ္

NAVSTAR GPS ဆိုသည္မွာ NAVigation Satellites providing Time And Range & Global Positioning System (ၿဂိဳဟ္တုမ်ား ပဲ႔ထိန္းေမာင္းႏွင္သြားလာရန္ အတြက္ အခ်ိန္ႏွင္႔ အကြာအေဝး စီစဥ္ခ်မွတ္ေပးျခင္းစႏွစ္ ႏွင္႔ ကမာၻ႔ေနရာျပစနစ္) ျဖစ္သည္။ Positioning service ႏွစ္ခုရွိၿပီး အေမရိကန္ ကာကြယ္ေရးဝန္ႀကီးဌာန တစ္ခုတည္းသာ အသံုးျပဳနိုင္ေသာ Precise Positioning Service/PPS ႏွင္႔ တစ္ကမာၻလံုး အသံုးျပဳနိုင္သည္႔ Standard Positioning Service/SPS ဟူ၍ျဖစ္သည္။ Precise Positioning Service မွာ တိက်ေသခ်ာမႈ ၉၅% ရွိၿပီး ျပင္ပရွိတည္ေနရာအမွန္ႏွင္႔ GPS မွ ေဖာ္ျပေသာ တည္ေနရာ၏ အျမင္႔ဆံုးကြာဟမႈမွာ ေရျပင္ညီ (horizontal) ၁၆ မီတာႏွင္႔ ေဒါင္လိုက္ (vertical) ၂၃ မီတာ ျဖစ္သည္။ Standard Positioning Service မွာ ေရျပင္ညီ (horizontal) ၁၀၀ မီတာႏွင္႔ (vertical) ၁၅၆ မီတာ ျဖစ္သည္။


GPS ၿဂိဳဟ္တု


GPS ၿဂိဳဟ္တု ၂၄ လံုးႏွင္႔ ပတ္လမ္း ၆ ခု

NAVSTAR GPS စနစ္ ေပၚေပါက္လာပံုမွာ - ၁၉၆၀ အေစာပိုင္းတြင္ ပင္တဂြန္ Pentagon စစ္ဌာနခ်ဳပ္ (အေမရိကန္ ကာကြန္ေရးဝန္ႀကီး ဌာနခ်ဳပ္) မွ အစီစဥ္ေရးဆြဲခဲ႔ေသာ အေမရိကန္ ေရတပ္ (US Navy) ၏ US Navy's TIMATION Program ႏွင္႔ အေမရိကန္ ေလတပ္ (US Air Force) ၏ 621B Project တို႔ႏွစ္ခု မွ စတင္ခဲ႔သည္။

၁၉၇၃ ခုႏွစ္တြင္ GPS စနစ္ဟု ေျပာင္းလဲခဲ႔ၿပီး အေမရိကန္ တပ္မေတာ္တစ္ခုသာ အသံုးျပဳနိုင္သည္႔ Channel ကို အေကာင္အထည္ ေဖာ္နိုင္ခဲ႔သည္။ ပထမဆံုးၿဂိဳဟ္တုကို ၁၉၇၄ ခုနွစ္ ဂ်ဴလိုင္ (၁၄)ရက္ေန႔က ေအာင္ျမင္စြာ လႊတ္တင္နိုင္ခဲ႔သည္။ ၿဂိဳဟ္တု အေရအတြက္ကိုလည္း စတင္ တည္ေထာင္ခ်ိန္က ၄ လံုး သာ သံုးခဲ႔ရာမွ တျဖည္းျဖည္း အေရအတြက္ တုိးျမွင္႔နိုင္ခဲ႔သည္။ ထို႔ေနာက္ ေနတိုးအဖြဲ႔ (NATO) ေခၚ ေျမာက္အတၱလန္တိတ္ စာခ်ဳပ္အဖြဲ႔ဝင္နုိင္ငံမ်ား (North Atlantic Treaty Organization)ႏွင္႔ အျခား မဟာမိတ္နုိင္ငံအခ်ိဳ႕ကို အသံုးျပဳခြင္႔ေပးခဲ႔သည္။ ၁၉၉၀ ႏွစ္လည္ပိုင္းတြင္ တြင္ ၿဂိဳဟ္တု ၂၄ လံုး စလံုး လႊတ္တင္ၿပီးစီးၿပီး ေနာက္ဆံုး ရလဒ္ကို ၁၉၉၅ ေအပရယ္ (၂၇)ရက္ေန႔ တြင္ တစ္ကမာၻလံုး စတင္အသံုးျပဳနိုင္ခဲ႔သည္။ ၂၀၀၇ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီလတြင္ အရန္ႏွင္႔ ကြပ္ကဲမႈအတြက္ ၿဂိဳဟ္တု (၆)လံုးအပါအဝင္ စုစုေပါင္း ၿဂိဳဟ္တု အလံုး(၃၀) လႊတ္တင္ၿပီးျဖစ္သည္။

အလုပ္လုပ္ေဆာင္ပံုမွာ - NAVSTAR GPS စနစ္တြင္ ၿဂိဳဟ္တု (၂၄)လံုး အသံုးျပဳၿပီး ပက္လမ္း (၆) ခု သက္မွတ္ကာ ပက္လမ္းတစ္ခုတြင္ ၿဂိဳဟ္တု (၄) လံုး ကို အကြာအေဝးညီစြာျဖင္႔ ကမာၻကို လွည္႔ပက္ေစသည္။ အီေကြတာ မွ ၅၅ ဒီဂရီ တိမ္းေစာင္းလွည္႔ပက္ေစကာ ကမာၻကို တစ္ပက္ျပည္႔ရန္ ၁၁ နာရီ ၅၈ မိနစ္ ၾကာျမင္႔သည္။ ၿဂိဟ္တု တစ္လံုးစီ၏ ကမာၻမွ အကြာအေဝးမွာ ၂၀၂၀၀ ကီလိုမီတာ (၁၀၉၀၀ မိုင္) ျဖစ္သည္။ ပက္လမ္း၏ အခ်င္းဝတ္မွာ ၂၆၆၀၀ ကီလိုမီတာ (၁၆၅၀ မိုင္) ျဖစ္ည္။ (ကမာၻ၏ အခ်င္းဝတ္ = ၆၃၇၈.၁ ကီလိုမီတာ၊ ၃၉၆၁.၃ မိုင္ ) တည္ေနရာရွာေဖြမႈအတြက္ ဒဗလူဂ်ီအက္စ္ ၈၄ စနစ္ (WGS 84 system) ကို အသံုးျပဳသည္။ ေျမျပင္ရွိ အဓိက ထိန္းခ်ဳပ္ေရးစခန္း (Master Control Station) ကို ေကာ္လိုရာဒို (Colorado Springs) တြင္ ထားရွိၿပီး စခန္းငယ္မ်ားကို ေကာ္လိုရာဒို (Colorado Springs)၊ ဟာဝိုင္အီကၽြန္း (Hawii)၊ အတၱလန္တိတ္ သမုဒၵရာတြင္းတြင္ Ascension၊ အိႏိၵယ သမုဒၵရာတြင္းတြင္ Dieo Garcia ႏွင္႔ ပစိဖိတ္ သမုဒၵရာတြင္းတြင္ Kwajalein ဟူ၍ ထားရွိသည္။ ၿဂိဳဟ္တုမ်ားထံသို႔ ျပန္လည္ ထိန္းခ်ဳပ္မႈ ျပဳလုပ္ရန္အတြက္ ေျမျပင္ အန္တင္နာမ်ားကိုလည္း Ascension၊ Dieo Garcia ႏွင္႔ Kwajalein တို႔တြင္ တည္ေဆာက္ထားသည္။


ေျမျပင္စခန္းတည္ရွိရာ ေနရာမ်ား


ၿဂိဳဟ္တု ၃ လံုး၏ အကြာအေဝး ၃ ခုမွ တည္ေနရာ ရွာေဖြပံု


တည္ေနရာရွာေဖြမႈ - တည္ေနရာကို ရွာေဖြသက္မွတ္ ပံုမွာ ပထမဆံုး ကမာၻေပၚရွိ GPS receiver တစ္ခုဆီ သို႔ Signal ရရွိေသာ ၿဂိဳဟ္တုမ်ားမွ အကြာအေဝးမ်ားကို တိုင္းတာသက္မွတ္မည္။ ထို႔ေနာက္ ရရွိေသာ အကြာအေဝး ကီလိုမီတာအတုိင္း အခ်င္းဝတ္ယူကာ စက္ဝိုင္းမ်ားကို ဝိုင္းေစပါမည္။ အကယ္၍ ၿဂိဳဟ္တု ၅ လံုးမွ Signal ရရွိနိုင္လွ်င္ စက္ဝိုင္းငါးခု ေပၚေပါက္လာမည္ျဖစ္ၿပီး ၎စက္ဝိုင္း(၅)ခု၏ ဆံုမွတ္သည္ သိခ်င္ေသာ receiver ၏ ယခု ရွိေနေသာ တည္ေနရာပင္ျဖစ္သည္။ ေနရာရွာေဖြမႈကို အေသးစိတ္ ထပ္မံသိရွိလိုပါက http://www.meepyatite.info/2009/01/global-positioning-system.html တြင္ ဖတ္ရႈနိုင္ပါသည္။ GPS စနစ္တြင္ ကမာၻေပၚရွိ အမွတ္ (၁)မွတ္လွ်င္ ၿဂိဳဟ္တု အနည္းဆံုး (၅)လံုးမွ အမ်ားဆံုး (၁၀)လံုးထိ Signal ေကာင္းေကာင္းရရွိနိုင္ရန္ စီစဥ္ထားသည္။ (က်ေနာ္ ျမန္မာနိုင္ငံတြင္ အသံုးျပဳစဥ္က အနည္းဆံုး ၇ လံုးႏွင္႔ အမ်ားဆံုး ၁၂ လံုးထိ ရခဲ႔သည္။)


GPS ၿဂိဳဟ္တု လမ္းေၾကာင္းမ်ား


GPS ၿဂိဳဟ္တုအား သယ္ေဆာင္ေသာ ဒံုးပ်ံယဥ္


ဒံုးပ်ံယဥ္၏ အတြင္းပိုင္း


GPS signal သံသရာ


GPS ၿဂိဳဟ္တုမ်ားသည္ L1 ႏွင္႔ L2 ဟူေသာ္ signal ႏွစ္ခု ကို သယ္ေဆာင္ထုတ္လႊတ္ၿပီး ၎ signal ကို A\C binary code ႏွင္႔ P code တို႔ျဖင္႔ data message အျဖစ္ GPS receiver မွ ေျပာင္းလဲရသည္။ NAVSTAR စနစ္တြင္ incoming signals ဖမ္းယူမႈအတြက္ Code division multiple access (CDMA) စနစ္ကို အသံုးျပဳသည္။








GLONASS ( ГЛОНАСС )


GLONASS အမွတ္တံဆိပ္

GLONASS (Global'naya Navigatsionnaya Sputnikovaya Sistema) ဆိုသည္မွာ GLObal NAvigation Satellite System ျဖစ္သည္။ ရုရွားဖက္ဒေရးရွင္း နိုင္ငံမွ အစိုးရ တပ္မေတာ္အတြက္ အသံုးျပဳရန္ တည္ေဆာက္ထားေသာ စနစ္ျဖစ္သည္။ GPS စနစ္ကဲ႔သို႔ပင္ တည္ေနရာရွာေဖြ ေသာစနစ္ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ တစ္ကမာၻလံုး အသံုးမျပဳနိုင္ေအာင္ ကန္႔သက္ထားသည္။

GLONASS စနစ္ကို ၁၉၇၆ ခု ႏွစ္တြင္ စတင္စမ္းသပ္ခဲ႔ၿပီး ၁၉၉၅ ခုႏွစ္တြင္ ေအာင္ျမင္ၿပီးစီးခဲ႔သည္။ သို႔ေသာ္ ထိုႏွစ္မ်ားအတြင္း ရုရွားနိုင္ငံ၏စီးပြားေရး အႀကီးအက်ယ္ က်ဆင္းေနေသာေၾကာင္႔ စမ္းသပ္မႈကို ရပ္တန္႔ခဲ႔ရသည္။ ကာလၾကာရွည္စြာ ပစ္ထားေသာေၾကာင္႔ ၿဂိဳဟ္တုစနစ္မ်ား ယိုယြင္းပ်က္စီးခဲ႔ရၿပီး ၂၀၀၁ ခုႏွစ္တြင္ အာကာသ၌ ၿဂိဳဟ္တု (၈) လံုးသာ က်န္ေတာ႔သည္။ ထိုႏွစ္မွာပင္ အိႏၵိယနိုင္ငံနွင္႔ ပူးေပါင္း၍ GLONASS ကို ျပန္လည္ အသက္သြင္းခဲ႔သည္။


GLONASS စနစ္


GLONASS ၿဂိဳဟ္တု

ဤစနစ္တြင္ ၿဂိဳဟ္တု ၂၁ လံုးကို အသံုးျပဳထားၿပီး ပက္လမ္း ၃ ခုသာ ထားရွိကာ ပက္လမ္းတစ္ခုလွ်င္ ၿဂိဳဟ္တု (၇)လံုးစီ လွည္႔ပက္ေစပါသည္။ GLONASS ၿဂိဳဟ္တု တစ္လံုးစီသည္ ကမာၻမွ ၁၉၁၀၀ ကီလိုမီတာ (၁၁၈၆၈ မိုင္) ကြာေဝးသည္။ ၿဂိဳဟ္တု တစ္လံုးလွ်င္ ကမာၻကို တစ္ပက္ျပည္႔ရန္ ၁၁ နာရီ ၁၅ မိနစ္ၾကာျမင္႔သည္။ ပက္လမ္းမ်ားကို အီေကြတာ မွ ၆၅ ဒီဂရီ တိမ္းေစာင္းလွ်က္ ထားရွိသည္။ ၿဂိဳဟ္တု တစ္လံုးစီ၏ အေလးခ်ိန္မွာ ၁၃၀၀ ကီလိုဂရမ္ ခန္႔ေလးၿပီး အရြယ္အစားမွာ အခ်င္းဝတ္ ၁.၁၇၅ မီတာရွိသည္။ GLONASS ၿဂိဳဟ္တုမ်ားသည္ signal ႏွစ္မ်ိဳးကို သယ္ေဆာင္ၿပီး တစ္မ်ိဳးမွာ Standard Precision (SP) signal ျဖစ္ၿပီး ေနာက္တစ္မ်ိဳးမွာ High Precision (HP) signal ျဖစ္သည္။ ကမာၻေျမမွ ဖမ္းယူမႈအတြက္ NAVSTAR ကဲ႔သို႔ CDMA လိုင္းကို အသံုးမျပဳပဲ Frequency Division Multiple Access (FDMA) နည္းပညာကို အသံုးျပဳသည္။


ပတ္လမ္း ၃ ခုႏွင္႔ GLONASS ၿဂိဳဟ္တုမ်ား


GLONASS ၿဂိဳဟ္တုအား သယ္ေဆာင္သည္႔ ဒံုးပ်ံယဥ္


GLONASS ၿဂိဳဟ္တုအား သယ္ေဆာင္သည္႔ ဒံုးပ်ံယဥ္


တည္ေနရာရွာေဖြပံုမွာ NAVSTAR GPS စနစ္ႏွင္႔ အတူတူျဖစ္ၿပီး ရွာေဖြမႈ စနစ္တြင္ Earth Parameter System 1990 (PZ-90) စနစ္ကို အသံုးျပဳသည္။

GPS ႏွင္႔ GLONASS အတြက္ GPS+GLONASS receiver မ်ားမွာ
  1. Ashtech’s GG24 receiver is the world’s first fully integrated GPS+GLONASS receiver.
  2. LAIPAC System’s: TF 50 GPS + GLONASS receiver.
  3. GPS/GLONASS Receiver(ARGO-16)
  4. Javad Navigation Systems
  5. Leica
  6. NovAtel
  7. Trimble
  8. Topcon’s GMS-2 တို႔ျဖစ္သည္။


Galileo

GALILEO

Galileo System

European Global Satellite Navigation System ျဖစ္ၿပီး ဥေရာပ နုိင္ငံမ်ားတြင္ ၿဂိဳဟ္တုစနစ္ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေစရန္ႏွင္႔ NAVSTAR စနစ္ကို မမွီခိုပဲ ကိုယ္ပိုင္တစ္ခု လုပ္နိုင္ရန္ ရည္ရြယ္သည္။ အီတလီ အာကာသႏွင္႔ သိပၸံပညာရွင္ ဂယ္လီလီယို (Galileo Galilei) ကို အစြဲျပဳ၍ အမည္ေပးခဲ႔ျခင္းျဖစ္သည္။ ၁၉၉၉ ခုႏွစ္ တြင္ ဂ်ာမဏီ၊ ျပင္သစ္၊ အီတလီ ႏွင္႔ ယူနိုက္တက္ကင္းဒြန္း နိုင္ငံရွိ အင္ဂ်င္နီယာမ်ားက စတင္စဥ္းစားခဲ႔ၾကၿပီး ပထမအဆင္႔ သေဘာတူညီမႈကို ၂၀၀၃ ခုႏွစ္ ေမလ ၂၆ တြင္ လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ႔ၾကသည္။ ၂၀၀၃ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာတြင္ တရုတ္ျပည္သူ႔သမတၱနိုင္ငံမွ ၿဂိဳဟ္တုပဲ႔ထိန္းစနစ္မ်ား တိုးတက္ေရးအတြက္ ဥေရာပသမဂၢႏွင္႔ ဆက္သြယ္ခဲ႔ရာမွ စတင္စဥ္းစားခဲ႔သည္။ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္ နိုဝင္ဘာ ၃၀ တြင္ ဥေရာပသမဂၢမွာ ပို႔ေဆာင္ေရးဝန္ႀကီး ၂၇ ဦးတို႔က သေဘာတူ လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ႔ၾကၿပီး ၂၀၁၃ တြင္ စတင္အသံုးျပဳနုိင္ရန္ စီမံကိန္းခ်ခဲ႔ၾကသည္။


Galileo ၿဂိဳဟ္တု

ဤစနစ္ကို Public-Private-Partnership (PPP) ဟူ၍ သက္မွတ္ထားၿပီး စနစ္ႀကီး တစ္ခုလံုးအတြက္ ကုန္က်စရိတ္မ်ားကို ဂ်ာမဏီနိုင္ငံမွာ (၂၀.၉%)၊ ျပင္သစ္နုိင္ငံမွ (၁၇%)၊ ၿဗိတိန္နိုင္ငံမွ (၁၆%)၊ႏွင္႔ အီတလီနုိင္ငံမွ (၁၅.၂%) က်ခံရန္ သေဘာတူခဲ႔ၾကသည္။ အဓိက ေျမျပင္စခန္းႏွစ္ခုကို ဂ်ာမနီနိုင္ငံ (Germany) မူးနစ္ခ်္ ၿမိဳ႕ (Munich) ႏွင္႔ အီတလီနုိင္ငံ (Italy) ရိုမီ (Rome) ၿမိဳ႕၏အေရွ႕ဖက္ ၁၃၀ ကီလိုမီတာေဝးေသာ ဖူစီနို (Fucino)တြင္ ထားရွိမည္ျဖစ္သည္။ အသံုးျပဳသူမ်ားအတြက္ ႏွစ္မ်ိဳးႏွစ္စားျဖင္႔ ဝန္ေဆာင္မႈေပးရန္ စီစဥ္ထားၿပီး အခမဲ႔ အေျခခံဝန္ေဆာင္မႈ (A free, basic service) ႏွင္႔ အာမခံအတြက္ အရစ္က်ေငြေပးသြင္းရသည္႔ ဝန္ေဆာင္မႈ (A premium chargeable service with additional features) ဟူ၍ ျဖစ္သည္။ ၂၀၀၀ျပည္႔နွစ္က ဥေရာပသမဂၢနိုင္ငံမ်ား သေဘာတူညီမႈ ရယူခဲ႔ၾကၿပီး ၂၀၀၁ခုနွစ္တြင္ ေျမျပင္အေဆာက္အံုမ်ား၊ ၿဂိဳဟ္တုႏွင္႔ ဆက္သြယ္ေရးဆိုင္ရာ အေဆာက္အံုးမ်ားကို တည္ေဆာက္ရန္ စတင္ခဲ႔သည္။


ပတ္လမ္း ၃ ခုႏွင္႔ ၿဂိဳဟ္တု အလံုး ၃၀

စုစုေပါင္းၿဂိဳဟ္တုအေရအတြက္ ၂၇ လံုး အသံုးျပဳမည္ျဖစ္သည္။ ကမာၻကို ပက္လမ္း ၃ ခုျဖင္႔ပက္မည္ျဖစ္ၿပီး ပက္လမ္းတစ္ခုလွ်င္ ၿဂိဳဟ္တု ၁၀ လံုးစီ အကြာအေဝး တူညီစြာ လွည္႔ပ္မည္ျဖစ္သည္။ ကမာၻတစ္ပက္ျပည္႔ရန္ ၁၄ နာရီ ၂၂ မိနစ္ ၾကာမည္ျဖစ္သည္။ ကမာၻမွာ အကြာအေဝး ၂၃၆၁၆ ကီလိုမီတာ ထိ လႊတ္တင္မည္ျဖစ္ၿပီး အီေကြတာမွ ၅၆ ဒီဂရီ တိမ္းေစာင္း၍ လွည္႔ပက္မည္ျဖစ္သည္။ CDMA ဆက္သြယ္ေရးစနစ္ကို အသံုးျပဳမည္။

GPS ႏွင္႔ Galileo အတြက္ GPS+ Galileo receiver မ်ားမွာ

  1. Whistler GPS100 Galileo Global Positioning System (GPS-100, GPS 100)SKU: GPS100
    Brand: Whistler
  2. GSTB_V2 Galileo Experimental Test Receiver (GETR) Available since 2004
  3. Galileo TUR (Test User Receiver) Under Development (GPS + Galileo)

ႏိႈင္းယွဥ္ခ်က္



IRNSS

Indian Regional Navigational Satellite System (အိႏၵိယနိုင္ငံ ၿဂိဳဟ္တုပဲ႔ထိန္းေမာင္းႏွင္သည္႔စနစ္) ျဖစ္သည္။ အႏိၵယနိုင္ငံ၏ ကိုယ္ပိုင္လံုၿခံဳေရးအတြက္ရည္ရြယ္ၿပီး ၿဂိဳဟ္တု (၇) လံုး လႊတ္တင္ၿပီးျဖစ္သည္။ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္ ေမ လ တြင္ အိႏၵိယအစိုးရ၏ ခြင္႔ျပဳခ်က္ ရရွိခဲ႔ၿပီး ၂၀၁၂ တြင္ အသံုးျပဳနိုင္ရန္ ေမွ်ာ္လင္႔ထားသည္။ အိႏၵိယရူပီးေပါင္း ၁၆ ဘီလီယံ အသံုးျပဳရန္ရည္ရြယ္ထားသည္။


IRNSS ၿဂိဳဟ္တု
IRNSS စနစ္ႏွင္႔ အိႏိၵယနိုင္ငံ


Beidou

Beidou ဆိုသည္မွာ တရုတ္ျပည္သူ႔သမတၱနိုင္ငံ ၿဂိဳဟ္တုမ်ား ေမာင္းႏွင္ပဲ႔ထိန္းေပးေသာ စနစ္ (Chiness Regional Satellite Navigation System) ျဖစ္သည္။ စီမံကိန္းအရ ၿဂိဳဟ္တုေပါင္း (၃၅) လံုး ပါဝင္၍၊ ယခုခ်ိန္ထိ ၿဂိဳဟ္တု (၃) လံုး လႊတ္တင္ခဲ႔ၿပီးျဖစ္သည္။ Signal ဖမ္းယူမႈအတြက္ CDMA လိုင္းကို အသံုးျပဳမည္ျဖစ္သည္။


Beidou ၿဂိဳဟ္တု
Beidou ၿဂိဳဟ္တု ႏွင္႔ ကမာၻေျမ
Beidou ၿဂိဳဟ္တု ႏွင္႔ တရုတ္နုိင္ငံ
Beidou ၿဂိဳဟ္တု ႏွင္႔ ၎၏ ဒံုးပ်ံယဥ္



Beidou System


DORIS

Doppler Orbitography and Radio-positioning Integrated by Satellite ျဖစ္သည္။ ျပင္သစ္နိုင္ငံ မွ တည္ေထာင္ထားၿပီး ၿဂိဳဟ္ပက္ လမ္းေၾကာင္းမ်ားကို ေလ႔လာစူးစမ္းရန္ႏွင္႔ ကမာၻေျမျပင္ကို ေနရာတိတိက်က် ေဖာ္ျပနိုင္ဖို႔ ႀကိဳးစားရန္ စီမံထားေသာ စနစ္တစ္ခု ျဖစ္သည္။


DORIS System


QZSS

The Quasi-Zenith Satellite System ျဖစ္သည္။ GPS စနစ္မွ အခ်ိန္မ်ားကို ဂ်ပန္စံေတာ္ခ်ိန္ သို႔ ေျပာင္းလဲနိုင္ေရးအတြက္ ၿဂိဳဟ္တု (၃) လံုးျဖင္႔ ဖြဲ႔စည္းတည္ေဆာက္ထားေသာ စနစ္ျဖစ္သည္။ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္က ပထမဆံုး ၿဂိဳဟ္တု ကို လႊတ္တင္နုိင္ခဲ႔ၿပီးျဖစ္သည္။ စီမံကိန္းကို ၂၀၁၃ ခုႏွစ္တြင္ အားလံုးၿပီးဖို႔ ေမွ်ာ္လင္႔ထားသည္။ ဂ်ပန္နိုင္ငံအတြင္း၌သာ အသံုးျပဳနိုင္မည္ျဖစ္သည္။



QZSS ၿဂိဳဟ္တု


QZSS System


QZSS ၿဂိဳဟ္တု ၃ လံုးႏွင္႔ ပတ္လမ္း

Source: meepyatite

  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS
Read User's Comments0

Space Shuttle

| Labels:

အာကာသလြန္းပ်ံယာဥ္ (Space Shuttle) သည္ လူလုိက္ပါေသာ အာကာသ mission မ်ားအတြက္ အေမရိကန္ႏုိင္ငံ အမ်ဳိးသား ေလေၾကာင္းႏွင့္ အာကာသဆုိင္ရာ အုပ္ခ်ဳပ္မႈအဖဲြ႕ (National Aeronautics and Space Administration – NASA) မွ ပုိင္ဆုိင္ေသာ ျပန္လည္အသံုးျပဳႏုိင္သည့္ စနစ္ပါရွိေသာ အာကာသယာဥ္ (reusable launch system and orbital spacecraft) ျဖစ္သည္။ အဆုိပါ အာကာသလြန္းပ်ံယာဥ္ကုိ အာကာသပုိ႕ေဆာင္ေရးစနစ္ (Space Transportation System) ဟူ၍လည္းေခၚဆုိသည္။ ထုိစနစ္ကုိ ဒံုးပ်ံပစ္လႊတ္မႈ (rocket launch) ၊ ပတ္လမ္းဆုိ္င္ရာ အာကာသယာဥ္ (orbital spacecraft) ႏွင့္ ျပန္လည္၀င္ေရာက္ႏုိင္သည့္ အာကာသယာဥ္ (re-entry spaceplane) စသည္တုိ႔ျဖင့္ ဖဲြ႕စည္းထားသည္။ ၁၉၈၁ ခုႏွစ္တြင္ စမ္းသပ္ပစ္လႊတ္မႈ ေလးႀကိမ္ျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး ၁၉၈၂ ခုႏွစ္ အစပုိင္းတြင္ စတင္ပစ္လႊတ္ခဲ့သည္။ အဆုိပါ အာကာသပုိ႔ေဆာင္ေရးစနစ္ (STS) ကုိ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္၌ပစ္လႊတ္မႈ ၁၃၅ ႀကိမ္ ၿပီးေျမာက္လွ်င္ ရပ္ဆုိင္းမည္ဟု အစီအစဥ္ျပဳလုပ္ထားသည္။ ၿဂိဳဟ္တုေပါင္းမ်ားစြာႏွင့္ ၿဂိဳဟ္သြားအာကာသယာဥ္မ်ားစြာ တုိ႔ကုိ ပုိ႔ေဆာင္လႊတ္တင္ေပးႏုိင္ခဲ့သည္။ အာကာသသိပၸံ သုေတသနစမ္းသပ္မႈမ်ားႏွင့္ ႏုိင္ငံတကာ အာကာသစခန္းတည္ေဆာက္မႈမ်ားတြင္ ပါ၀င္ခဲ့သည္။

NASA ၊ US ကာကြယ္ေရးဌာန ၊ ဥေရာပအာကာသေအဂ်င္စီ ၊ ဂ်ပန္ႏုိင္ငံ ႏွင့္ ဂ်ာမနီႏိုင္ငံတုိ႔အတြက္ အာကာသပတ္လမ္းအတြင္း လွည့္ပတ္ေနေသာ mission မ်ား ျပဳလုပ္ရာတြင္ အသံုးျပဳခဲ့သည္။ အေမရိကန္ႏုိင္ငံမွ STS ႏွင့္ လြန္းပ်ံယာဥ္ operation မ်ားအတြက္ အကုန္အက်ခံခဲ့သည္။ ယခင္အေနာက္ ဂ်ာမနီမွ Spacelab D1 အတြက္ အကုန္အက်ခံခဲ့ၿပီး လက္ရွိ ဂ်ာမနီႏုိင္ငံမွ Spacelab D2 အတြက္ အကုန္အက်ခံခဲ့သည္။ အာကာသသိပၸံ သုေတသန ဓာတ္ခဲြခန္းျဖစ္ေသာ SL-J အတြက္ ဂ်ပန္ႏုိင္ငံမွ တစ္စိတ္တစ္ပုိင္း အကုန္အက်ခံခဲ့သည္။

အာကာသလြန္းပ်ံယာဥ္တြင္ လိေမၼာ္ရင့္ေရာင္ရွိေသာ ျပင္ပေလာင္စာဆီကန္ (External Tank – ET) ၊ အျဖဴေရာင္ရွိေသာ ေလာင္စာခဲသံုးတြန္းကန္ ဒံုးပ်ံ ႏွစ္ခု (Solid Rocket Booster – SRB) ၊ အာကာသယာဥ္မႈးမ်ားႏွင့္ payload တုိ႔ပါ၀င္ေသာ ပတ္လမ္းအတြင္း ၀င္ေရာက္သည့္ အာကာသယာဥ္ (Orbiter Vehicle – OV) တုိ႔ပါ၀င္သည္။ STS စနစ္တြင္ ပါရွိေသာ Single-stage Payload Assist Module ႏွင့္ Two-stage Inertial Upper Stage တုိ႔ျဖင့္ အျမင့္ေပ ပုိမုိျမင့္မားေသာ ပတ္လမ္းမ်ား အတြင္းသုိ႔ payload မ်ားကုိ ပုိ႔ေဆာင္ႏုိင္သည္။ Vehicle Assembly Building ထဲ၌ အာကာသလြန္းပ်ံယာဥ္ကုိ တစ္ဆင့္ၿပီးတစ္ဆင့္ တပ္ဆင္၍ explosive bolt ရွစ္ခု ပါရွိေသာ ေရြ႕လ်ားႏိုင္သည့္ ပစ္လႊတ္စင္ (mobile launch platform) တြင္ တပ္ဆင္သည္။ အဆိုပါ explosive bolt မ်ားသည္ ပစ္လႊတ္မႈ စတင္ခ်ိန္တြင္ ေလာင္စာခဲသံုးတြန္းကန္ ဒံုးပ်ံမ်ား (SRBs) စတင္ အလုပ္လုပ္ႏုိင္ရန္ ေဖာက္ခဲြမႈ (detonate) ကုိျပဳလုပ္သည္။

ျပင္ပေလာင္စာဆီကန္၊ တြန္းကန္ေရးဒံုးပ်ံမ်ားႏွင့္ ခ်ိတ္ဆက္ၿပီးေသာ လြန္းပ်ံယာဥ္သည္ ေရြ႕လ်ားပစ္လႊတ္စင္မွေန၍ သမားရုိးက်ဒံုးပ်ံမ်ားကဲ့သုိ႔ပင္ ေထာင္လုိက္တည့္မတ္စြာ ပစ္လႊတ္သည္။ ၄င္း၏ ပစ္လႊတ္မႈကုိ Solid rocket Booster ႏွစ္ခုမွေန၍ ပင့္တင္မႈအား (lift force) ေပးသည္။ ထုိ႔ျပင္ လြန္းပ်ံယာဥ္တြင္ တပ္ဆင္ထားေသာ အဓိကအင္ဂ်င္သံုးခုမွလည္း ပင့္တင္မႈအား ထုတ္လုပ္ေပးသည္။ အဆုိပါ အင္ဂ်င္သံုးခုသည္ ျပင္ပေလာင္စာဆီကန္တြင္ ထည့္သြင္းထားေသာ ဟုိက္ဒရုိဂ်င္ အရည္ႏွင့္ ေအာက္စီဂ်င္ အရည္တုိ႔ျဖင့္ ေမာင္းႏွင္ျခင္းျဖစ္သည္။ လြန္းပ်ံယာဥ္ပစ္လႊတ္မႈျဖစ္စဥ္တြင္ အဆင့္ႏွစ္ဆင့္ ပါရွိသည္။ ပထမအဆင့္အေနျဖင့္ ေလာင္စာခဲသံုးတြန္းကန္ ဒံုးပ်ံႏွစ္ခုသည္ ပစ္လႊတ္မႈ စတင္ခ်ိန္တြင္ အပုိကန္အား (additional thrust) ကုိ ထုတ္လုပ္ေပးသည္။ ပစ္လႊတ္မႈစတင္ၿပီး ႏွစ္မိနစ္ၾကာခ်ိန္တြင္ explosive bolt မ်ားကုိ အသံုးျပဳ၍ တြန္းကန္ဒံုးပ်ံႏွစ္ခုကုိ ျဖဳတ္ခ်လုိက္သည္။ အဆုိပါ တြန္းကန္ဒံုးပ်ံႏွစ္ခုသည္ အတၱလႏိၱတ္ သမုဒၵရာထဲသုိ႔ ေလထီးျဖင့္က်ေရာက္သည္။ ပင္လယ္ထဲရွိ ထုိဒံုးပ်ံႏွစ္ခုကုိ NASA recovery သေဘၤာျဖင့္ သယ္ေဆာင္ၿပီး မြမ္းမံျခင္းျပဳလုပ္ကာ ျပန္လည္အသံုးျပဳမည္ ျဖစ္သည္။ လြန္းပ်ံယာဥ္ႏွင့္ ျပင္ပေလာင္စာဆီကန္တို႔သည္ အဓိကအင္ဂ်င္သံုးခု၏ ပါ၀ါကုိအသံုးျပဳကာ ေရျပင္ညီပ်ံသန္းမႈလမ္းေၾကာင္း (horizontal flight path) အတုိင္း ဆက္လက္တက္ေရာက္သြားမည္ ျဖစ္သည္။ ပ်ံသန္းမႈအရွိန္သည္ ပတ္လမ္းနိမ့္ ပတ္လမ္း (low earth orbit) ထဲသုိ႔ ၀င္ေရာက္ႏုိင္သည့္ အရွိန္ျဖစ္သည့္ တစ္နာရီလွ်င္ ၁၇၅၀၀ မုိင္ (တစ္စကၠန္႔လွ်င္ ၇.၈ ကီလိုမီတာ) သုိ႔ေရာက္ရွိလာလွ်င္ အဓိကအင္ဂ်င္မ်ားကုိ ပိတ္ခ်လုိက္မည္ ျဖစ္သည္။ ထုိ႔ေနာက္ ျပင္ပေလာင္စာဆီကန္ကုိ ေလထုထဲသုိ႔ စြန္႔ပစ္လုိက္မည္ျဖစ္ၿပီး အဆုိပါ ေလာင္စာဆီကန္သည္ ေလထုထဲတြင္ ေလာင္ကၽြမ္းပ်က္စီးသြားမည္ ျဖစ္သည္။ ထုိသုိ႔ ျပင္ပေလာင္စာဆီကန္ကုိ စြန္႔ပစ္ၿပီးေနာက္ ပတ္လမ္းအတြင္း၀င္ေရာက္ျခင္းအား ထိန္းေၾကာင္းေမာင္းႏွင္မည့္ စနစ္ပါရွိေသာ အင္ဂ်င္မ်ား (orbital maneuvering system – OMS) ကိုအသံုးျပဳၿပီး လြန္းပ်ံယာဥ္၏ ပတ္လမ္းကုိ ထိန္းညိွေပးမည္ ျဖစ္သည္။

လြန္းပ်ံယာဥ္သည္ အာကာသယာဥ္မႈးမ်ား ၊ ၿဂိဳဟ္တုမ်ားႏွင့္ အာကာသစခန္း အစိတ္အပုိင္းမ်ား စသည္တုိ႔ကုိ ကမၻာ့ေလထု အေပၚဆံုးအလႊာျဖစ္ေသာ Thermosphere အတြင္း၌ ရွိသည့္ ပတ္လမ္းနိမ့္ ပတ္လမ္းသုိ႔ ပုိ႔လႊတ္ေပးသည္။ ေယဘုယ်အေနျဖင့္ လြန္းပ်ံယာဥ္တြင္ အဖဲြ႕၀င္ ၅ ဦးမွ ၇ ဦး အထိပါ၀င္သည္။ အဆုိပါ အဖဲြ႕မွ အဖဲြ႕၀င္ ႏွစ္ဦးသည္ Commander ႏွင့္ Pilot ျဖစ္သည္။ ၄င္းတုိ႔ ႏွစ္ဦးသည္ အနည္းဆံုး စမ္းသပ္ပ်ံသန္းမႈ (test flight) ေလးခုကုိ ျပဳလုပ္ၿပီးထားသူမ်ား ျဖစ္ရမည္။ လြန္းပ်ံယာဥ္သည္ payload capacity ကုိ ၂၂၇၀၀ ကီလုိဂရမ္ (ေပါင္ ၅၀၀၀၀) အထိ သယ္ေဆာင္ႏုိင္ၿပီး ပစ္လႊတ္မႈ အစီအစဥ္ (launch configuration) ေပၚမူတည္၍ ထုိ႔ထက္ပုိၿပီး သယ္ေဆာင္ႏုိင္သည္။ လြန္းပ်ံယာဥ္၏ အေပၚပုိင္းတြင္ အလ်ားလုိက္ပါရွိေသာ ႀကီးမားသည့္ ကုန္ပစၥည္းမ်ားထားရွိရန္ ေနရာသည္ လက္ရွိ အာကာသယာဥ္မ်ားႏွင့္ မတူေသာ လြန္းပ်ံယာဥ္၏ အားသာခ်က္တစ္ခု ျဖစ္သည္။ အဆုိပါ ေနရာသည္ Hubble အာကာသ တယ္လီစကုပ္ ကဲ့သုိ႔ေသာ ႀကီးမားသည့္ ၿဂိဳဟ္တုမ်ားကုိ သယ္ယူပုိ႔ေဆာင္ေပးႏုိင္ၿပီး ခ်ိဳ႕ယြင္းေနေသာ ၿဂိဳဟ္တုမ်ားကုိ ဖမ္းယူ၍ ကမၻာေျမေပၚ ျပန္လည္ပုိ႔ေဆာင္ေပးႏုိင္သည္။

လြန္းပ်ံယာဥ္၏ mission မ်ားၿပီးဆံုးေသာအခါ orbit maneuvering system (OMS) တြန္းကန္အင္ဂ်င္မ်ားကုိ အသံုးျပဳ၍ ပတ္လမ္းကုိ တျဖည္းျဖည္းနိမ့္ဆင္းကာ ကမၻာ့ေလထုအလႊာ ေအာက္ပုိင္းသုိ႔ ျပန္လည္ ၀င္ေရာက္လာသည္။ အဆုိပါ ျပန္လည္၀င္ေရာက္ျခင္းျဖစ္စဥ္အတြင္း လြန္းပ်ံယာဥ္သည္ ေလထုအလႊာ အမ်ိဳးမ်ိဳးကုိ ျဖတ္သန္းျခင္းျဖင့္ ၄င္း၏ hypersonic အရွိန္ကုိ aerobraking ပံုစံျဖင့္ ေလွ်ာ့ခ်သည္။ ေလထုလႊာေအာက္သုိ႔ ေရာက္ရွိ၍ ေျမျပင္သုိ႔ ဆင္းသက္ေသာ အဆင့္မ်ားတြင္ လြန္းပ်ံယာဥ္သညိ glider ကဲ့သုိ႔ပင္ ေလဟုန္စီး၍ ဆင္းသက္သည္။ သုိ႔ေသာ္ reaction control system (RCS) တြန္းကန္အင္ဂ်င္မ်ားႏွင့္ fly-by wire စနစ္မ်ားက လြန္းပ်ံယာဥ္ျပန္လည္ဆင္းသက္ခ်ိန္တြင္ တိက်ေသာ ပ်ံသန္းမႈပံုစံရရွိေစရန္ ျပဳလုပ္ေပးသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ျပန္လည္ဆင္းသက္ရာ၌ spaceplane ကဲ့သုိ႔ပင္ ရွည္လ်ားေသာ ေလယာဥ္ေျပးလမ္း လုိအပ္သည္။ လြန္းပ်ံယာဥ္၏ aerodynamic ပံုစံသည္ ေလထုအတြင္းသုိ႔ ျပန္လည္၀င္ေရာက္ရာ၌ ျဖစ္ေပၚလာေသာ အရွိန္ႏွင့္ ဖိအားမ်ားကဲြျပားမႈ ၊ hypersonic အရွိန္ျဖင့္ ပ်ံသန္းႏုိင္မႈ ၊ ေလထုအတြင္း အသံထက္ေလ်ာ့ေသာ အျမန္ႏႈန္း (subsonic) ျဖင့္ ပ်ံသန္းႏုိင္မႈ အစရွိသည့္ အခ်က္မ်ားကုိ အေျခခံ၍ တည္ေဆာက္ထားသည္။

လြန္းပ်ံယာဥ္၏ အေစာပုိင္းႏွစ္မ်ား

အာကာသလြန္းပ်ံယာဥ္အား ပံုစံထုတ္လုပ္ျခင္းႏွင့္ တည္ေဆာက္ျခင္းလုပ္ငန္းစဥ္တုိ႔ကုိ ၁၉၇၀ ခုႏွစ္ အေစာပုိင္းႏွစ္မ်ားတြင္ စတင္ခဲ့ေသာ္လည္း Apollo program မျပဳလုပ္မီ ၁၉၆၀ ခုႏွစ္မ်ားကပင္ စိတ္ကူးစိတ္သန္းရရွိခဲ့သည္။ အာကာသမွေန၍ ေလယာဥ္တစ္စင္ကဲ့သုိ႔ ေျမျပင္ေပၚကုိ ျပန္လည္ဆင္းသက္လာႏိုင္ေသာ အာကာသယာဥ္တစ္စီး တည္ေဆာက္ရန္ စိတ္ကူးအား National Advisory Committee for Aeronautics မွ ၁၉၅၄ ခုႏွစ္တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ aeronautic သုေတသနစမ္းသပ္မႈ တစ္ခုျဖစ္ေသာ X-15 ေလယာဥ္ကုိ စတင္စမ္းသပ္စဥ္က ရရွိခဲ့သည္။

၁၉၅၈ ခုႏွစ္တြင္ X-15 ေလယာဥ္၏ သေဘာတရားကုိ အေျခခံ၍ X-series spaceplane မ်ားကုိ ဆက္လက္ တည္ေဆာက္ခဲ့သည္။ အာကာသယာဥ္မႈး အမ္းစထေရာင္းသည္ X-15 ႏွင့္ X-20 ေလယာဥ္မ်ားကုိ ေမာင္းႏွင္ပ်ံသန္းရန္ ေရြးခ်ယ္ခံခဲ့ရသည္။ သုိ႔ေသာ X-20 ေလယာဥ္သည္ တည္ေဆာက္သည့္ အဆင့္သုိ႔ မေရာက္ရွိခဲ့ေပ။ ႏွစ္မ်ားစြာၾကာၿပီးေနာက္ ၁၉၆၆ ဇန္န၀ါရီလတြင္ NASA မွ X-20 ေလယာဥ္ပံုစံႏွင့္တူေသာ HL-10 ဟုေခၚေသာ ေလယာဥ္တစ္မ်ိဳးကုိ တည္ေဆာက္ခဲ့သည္။ HL ၏အဓိပၸာယ္မွာ horizontal landing ျဖစ္သည္။

၁၉၆၀ ခုႏွစ္မ်ားတြင္ US ေလတပ္သည္ မ်ိဳးဆက္သစ္ အာကာသ သယ္ယူပုိ႔ေဆာင္ေရး စနစ္မ်ားကုိ သုေတသနျပဳလုပ္ျခင္းအား အစဥ္တစုိက္ လွ်ိဳ႕၀ွက္စြာ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ ထုိသုိ႔ လွ်ိဳ႕၀ွက္စြာ ျပဳလုပ္ျခင္းမ်ားတြင္ ေစ်ႏႈန္းသက္သာ၍ တစ္စိတ္တစ္ပုိင္းျပန္လည္ အသံုးျပဳႏုိင္ေသာ ပံုစံ (semi-reusable design) မ်ားလည္း ပါ၀င္သည္။ US ေလတပ္သည္ ေစ်းႏႈန္းႀကီးမားေသာ တစ္ခါသံုး ဒံုးပ်ံမ်ား အသံုးျပဳသည့္ program မ်ားကုိ Class I ဟု သတ္မွတ္ၿပီး တစ္စိတ္တစ္ပုိင္းျပန္လည္ အသံုးျပဳႏုိင္ေသာ ပံုစံမ်ား အသံုးျပဳသည့္ program မ်ားကုိ Class II ဟုသတ္မွတ္၍ အျပည့္အ၀ျပန္လည္အသံုးခ်ႏိုင္ေသာပံုစံမ်ား အသံုးျပဳသည့္ program မ်ားကုိ Class III ဟု ခဲြျခားသတ္မွတ္ခဲ့ၾကသည္။ ၁၉၆၇ ခုႏွစ္တြင္ NASA ရံုးခ်ဳပ္၌ က်င္းပခဲ့ေသာ စာတမ္းဖတ္ပဲြတစ္ခုတြင္ လူလုိက္ပါေသာ အာကာသယာဥ္ခရီးစဥ္မ်ားကုိ ျပဳလုပ္ရန္ ၄င္း ႒ာန၏ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႈးျဖစ္သူ George Muller မွ ဒီဇုိင္းပံုစံမ်ားကုိ ေရြးခ်ယ္ေလ့လာမႈ ျပဳခဲ့သည္။ ထုိစာတမ္းဖတ္ပဲြသုိ႔ လူေပါင္း ရွစ္ဆယ္ေက်ာ္တက္ေရာက္၍ မ်ားျပားေသာ ဒီဇုိင္းမ်ားကုိ ျပသခဲ့သည္။ ထုိဒီဇုိင္းမ်ားတြင္ X-20 (Dyno-soar) ကဲ့သုိ႔ေသာ ေလတပ္၏ အေစာပုိင္း ဒီဇုိင္းမ်ားလည္း ပါ၀င္သည္။

၁၉၆၈ ခုႏွစ္တြင္ NASA သည္ Integrated Launch and Re-entry Vehicle (ILRV) ကုိ စတင္ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ တစ္ခ်ိန္တည္းမွာပင္ အာကာသလြန္းပ်ံယာဥ္ အဓိကအင္ဂ်င္ (Space Shuttle Main Engine) အတြက္ ၿပိဳင္ပဲြမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ Houston ႏွင့္ Huntsville ၿမိဳ႕မ်ားရွိ NASA ၏ ရံုးမ်ားမွေန၍ ILRV အားေလ့လာမႈမ်ားကုိ ပတ္လမ္းအတြင္းသုိ႔ payload အား လႊတ္တင္ၿပီး ေလထုထဲသုိ႔ ျပန္လည္၀င္ေရာက္ကာ ကမၻာေျမေပၚသုိ႔ ျပန္လည္ဆင္းသက္ေသာ အာကာသယာဥ္တစ္ခု ျပဳလုပ္ရန္ စီမံခ်က္ (Request For Proposal – RFP) ကုိထုတ္ျပန္ေၾကျငာခဲ့သည္။ ထုိစီမံခ်က္ကုိ ျပန္ၾကားခ်က္အေနျဖင့္ ႀကီးမားေသာ တြန္းကန္ဒံုးပ်ံႏွင့္ ေသးငယ္ေသာ အာကာသယာဥ္တုိ႔ ပါ၀င္သည့္ two-stage design တစ္ခုျဖစ္ေသာ DC – 3 လြန္းပ်ံယာဥ္ကုိ တီထြင္ခဲ့သည္။

၁၉၆၉ ခုႏွစ္တြင္ သမၼတ ရစ္ခ်က္နစ္ဆင္မွ အာကာသလြန္းပ်ံယာဥ္စီမံကိန္းကုိ တုိးတက္ေအာင္ ျပဳလုပ္ရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့သည္။ ၁၉၇၃ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လတြင္ X-24B Spaceplane သည္ ကမၻာ့ေလထုထဲသုိ႔ ျပန္လည္၀င္ေရာက္၍ horizontal landing ကုိျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

လြန္းပ်ံယာဥ္မ်ား

အာကာသလြန္းပ်ံယာဥ္ကုိ သက္တမ္းအားျဖင့္ operation ျပဳလုပ္ေသာအခ်ိန္ ၁၀ ႏွစ္ (သုိ႔မဟုတ္) လႊတ္တင္မႈ အႀကိမ္ ၁၀၀ အထိ ဒီဇုိင္းျပဳလုပ္ထားသည္။ ေနာက္ပုိင္းတြင္ ထုိ႔ထက္ပုိ၍ ၾကာရွည္ခဲ့သည္။ လြန္းပ်ံယာဥ္ကုိ ဒီဇုိင္းျပဳလုပ္ရာတြင္ တာ၀န္ရွိေသာ Maxime Faget သည္ Mercury ၊ Gemini ႏွင့္ Apollo အာကာသယာဥ္မ်ား ဒီဇုိင္းဆဲြရာတြင္ ပါ၀င္ခဲ့သည္။ လြန္းပ်ံယာဥ္၏ အရြယ္အစားႏွင့္ ပံုသ႑ာန္သည္ ႀကီးမားေသာ စီးပြားေရးဆုိင္ရာ ၿဂိဳဟ္တုမ်ားႏွင့္ စစ္ဖက္ဆုိင္ရာ လွ်ိဳ႕၀ွက္ၿဂိဳဟ္တုမ်ားကုိ ထည့္သြင္းႏုိင္သည္။ ထုိ႔ျပင္ polar orbit မ်ားသုိ႔ ပစ္လႊတ္မည့္ အေမရိကန္ေလတပ္၏ လွ်ိဳ႕၀ွက္ mission မ်ားအတြက္ လုိအပ္ေသာ အကြာအေ၀းကုိ အက်ဥ္းခ်ံဳ၍ ပစ္လႊတ္ႏုိင္မည္ျဖစ္သည္။ တြန္းကန္ဒံုးပ်ံမ်ားႏွင့္ ျပန္လည္အသံုးမျပဳႏုိင္ေသာ ေလာင္စာဆီကန္တုိ႔အား ေရြးခ်ယ္ျခင္းမွာ အရြယ္အစားႀကီးမားေသာ ၿဂိဳဟ္တုမ်ား ျဖန္႕က်က္ခ်ထားႏုိင္ရန္ အတြက္ ဟူေသာ ပင္တဂြန္စစ္႒ာနခ်ဳပ္၏ ဆႏၵေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ ထုိ႔ျပင္ အာကာသခရီးစဥ္မ်ားတြင္ ကုန္က်စရိတ္သက္သာေစရန္အတြက္ ျပန္လည္အသံုးျပဳႏုိင္ေသာ အစိတ္အပုိင္းမ်ား ပါ၀င္သည့္ အာကာသပုိ႔ေဆာင္ေရး စနစ္မ်ားကုိ ျပဳလုပ္ရန္ ဟူေသာ သမၼတ နစ္ဆင္၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ေၾကာင့္လည္း ျဖစ္သည္။

ပ်ံသန္းႏုိင္ေသာ အာကာသလြန္းပ်ံယာဥ္ (၆)စီးကုိ ေဆာက္လုပ္ခဲ့သည္။ ပထမဦးဆံုး အေနျဖင့္ တည္ေဆာက္ခဲ့ေသာ Enterprise (OV – 101) လြန္းပ်ံယာဥ္ကုိ အာကာသအတြင္းသုိ႔ လႊတ္တင္ျခင္ မျပဳခဲ့ဘဲ ေလဟုန္စီးျခင္း (gliding) ႏွင့္ ေျမျပင္ေပၚသုိ႔ ဆင္းသက္ျခင္း (landing) တုိ႔ကုိသာ စမ္းသပ္ခဲ့သည္။ တည္ေဆာက္ခဲ့ၿပီးေသာ လြန္းပ်ံယာဥ္မ်ားမွာ Challenger (OV – 099) ၊ Columbia (OV – 102) ၊ Discovery (OV – 103) ၊ Atlantis (OV – 104) ႏွင့္ Endeavour (OV – 105) တုိ႔ ျဖစ္သည္။ Enterprise လြန္းပ်ံယာဥ္ကုိ approach and landing test (ALT) program မ်ားတြင္ အသံုးျပဳၿပီးေနာက္ အာကာသအတြင္း ပ်ံသန္းႏုိင္ရန္ ရည္ရြယ္ခဲ့ေသာ္လည္း Challenger လြန္းပ်ံယာဥ္အား structural test article (STA) – 099 ကို အဆင့္ျမွင့္တင္ေပးျခင္းက ပုိ၍တြက္ေျခကုိက္ေၾကာင္း ေတြ႕ရွိခဲ့သည္။ Challenger လြန္းပ်ံယာဥ္သည္ ၁၉၈၆ ခုႏွစ္တြင္ လႊတ္တင္ၿပီး ၇၃ စကၠန္႔အၾကာတြင္ ေပါက္ကဲြပ်က္စီးခဲ့သည္။ Challenger ၏ အစားထုိးအေနျဖင့္ Endeavour အာကာသလြန္းပ်ံယာဥ္ကုိ အရန္စက္ပစၥည္း အစိတ္အပုိင္းမ်ားျဖင့္ တည္ေဆာက္ခဲ့သည္။ Columbia လြန္းပ်ံယာဥ္သည္ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္တြင္ ေလထုအတြင္း ျပန္လည္၀င္ေရာက္စဥ္ ေပါက္ကဲြ ပ်က္စီးခဲ့သည္။ (Challenger ႏွင့္ Columbia လြန္းပ်ံယာဥ္မ်ား ပ်က္စီးခဲ့ပံုကုိ ေနာက္ပုိင္းတြင္ ဆက္လက္ တင္ျပပါမည္။) Endeavour လြန္းပ်ံယာဥ္တည္ေဆာက္စရိတ္မွာ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၁.၇ ဘီလီယံ ကုန္က်ခဲ့သည္။ အာကာသလြန္းပ်ံယာဥ္ ခရီးစဥ္တစ္ခု လႊတ္တင္ျခင္းအတြက္ ကုန္က်စရိတ္မွာ ေဒၚလာ ၄၅၀ သန္းျဖစ္သည္။

၂၀၀၈ ခုႏွစ္အေစာပုိင္းတြင္ ပါေမာကၡ Roger A. Pielke, Jr. က အာကာသလြန္းပ်ံယာဥ္ program သည္ စုစုေပါင္း ေဒၚလာ ၁၇၀ ဘီလီယံ ကုန္က်ေနၿပီဟု ခန္႔မွန္းခဲ့သည္။ ထုိ႕ေၾကာင့္ လြန္းပ်ံယာဥ္ တစ္ခါပ်ံသန္းလွ်င္ ေဒၚလာ ၁.၅ ဘီလီယံခန္႔ ပ်မ္းမွ်ကုန္က်ေနသည္။

Space Transportation System

အမွန္စင္စစ္ အာကာသလြန္းပ်ံယာဥ္ဟု ေခၚဆုိျခင္းသည္ အဓိပၸာယ္ မဆီေလ်ာ္ေပ။ ၄င္း၏ အမည္မွန္မွာ အာကာသ သယ္ယူပုိ႔ေဆာင္ေရးစနစ္ ဟူ၍ ျဖစ္သည္။ ထုိစနစ္တြင္ ပတ္လမ္းအတြင္း လွည့္ပတ္သည့္ ယာဥ္ (orbiter) ၊ ျပင္ပေလာင္စာဆီကန္ (external tank) ႏွင့္ ေလာင္စာခဲသံုး တြန္းကန္ဒံုးပ်ံ ႏွစ္ခု (solid rocket booster) တုိ႔ ပါ၀င္သည္။ အဆုိပါ ပစၥည္းမ်ား အားလံုး စုေပါင္းတပ္ဆင္ထားျခင္းကုိ “stack” ဟု ေခၚဆုိသည္။ ၄င္း ပစၥည္းမ်ားကုိ Apollo Saturn V ဒံုးပ်ံတပ္ဆင္ရန္ တည္ေဆာက္ခဲ့ေသာ vehicle assembly building ထဲတြင္ တပ္ဆင္သည္။ ၄င္းပစၥည္းမ်ားထဲမွ ပထမဦးဆံုးအေနျဖင့္ ပတ္လမ္းအတြင္း လွည့္ပတ္သည့္ယာဥ္ (orbital vehicle) အေၾကာင္းကုိ ဆက္လက္ တင္ျပမည္ ျဖစ္သည္။

Orbital Vehicle (ပတ္လမ္းအတြင္း လွည့္ပတ္သည့္ယာဥ္)

ပတ္လမ္းအတြင္း လွည့္ပတ္သည့္ယာဥ္သည္ သမားရုိးက် ေလယာဥ္ပ်ံတစ္စင္းႏွင့္ ဆင္တူသည္။ ၄င္းသည္ ႀတိဂံပံုစံေတာင္ပံမ်ား (delta wings) ကုိ အသံုးျပဳထားၿပီး အတြင္းဖက္ ေတာင္ပံဦးစြန္းသည္ ၈၁ ဒီဂရီရွိ၍ အျပင္ဖက္ေတာင္ပံဦးစြန္းသည္ ၄၅ ဒီဂရီ ရွိသည္။ ၄င္း၏ ေထာင္လုိက္ ထိန္းမတ္ေပးေသာ ေတာင္ပံ (vertical stabilizer) ၏ ဦးစြန္းသည္ ၅၀ ဒီဂရီ ရွိသည္။ Elevon ေလးခုကုိ ေတာင္ပံ၏ အဖ်ားစြန္းပုိင္းတြင္ တပ္ဆင္ထားသည္။ ေလထုထဲသုိ႔ ျပန္လည္၀င္ေရာက္ၿပီး ေျမျပင္သုိ႔ဆင္းသက္ျခင္းတြင္ ျပဳလုပ္ရန္ အသံုးျပဳေသာ rudder/speed brake ကုိ stabilizer ၏ အၿမီးစြန္းပုိင္းတြင္ တပ္ဆင္ထားသည္။

ယာဥ္၏ႀကီးမားေသာ ကုန္ပစၥည္းထားရာ အခန္းသည္ အလ်ား ေပ ၆၀ (၁၈ မီတာ) ၊ အနံ ၁၅ ေပ (၄.၆ မီတာ) ရွိ၍ ယာဥ္ပ်ံကုိယ္ထည္၏ ေနရာ အမ်ားအျပားကုိ ရယူထားသည္။ ယာဥ္ပ်ံကုိယ္ထည္ အေပၚပုိင္းရွိ ကုန္ပစၥည္းထားရာ အခန္းကုိ အခ်ိဳးညီေသာ တံခါးႏွစ္ခ်ပ္ျဖင့္ ဖံုးအုပ္ထားသည္။ ထုိ တံခါးႏွစ္ခ်ပ္သည္ အခန္း၏ တစ္ဖက္တစ္ခ်က္တြင္ ပတၱာကဲ့သုိ႔ ခ်ိတ္ဆဲြထားသည္။ Payload မ်ားကုိ ယာဥ္၏ ကုန္ပစၥည္းထားရာ အခန္းထဲသုိ႔ အလ်ားလုိက္ထည့္သြင္းသည္။ ပစ္လႊတ္စင္ေပၚတြင္ ယာဥ္ကုိ ေထာင္လုိက္ ထားရွိ၍ အာကာသထဲသုိ႔ ေရာက္ရွိၿပီး ဆဲြငင္အားမဲ့ အေျခအေနေရာက္လွ်င္ payload ကုိ ယာဥ္ေပၚတြင္ ပါရွိသည့္ အာကာသယာဥ္မႈးမွ ထိန္းခ်ဳပ္ေသာ စက္ရုပ္လက္တံ (robotic remote manipulator arm) ျဖင့္ ေထာင္လုိက္ လႊတ္ထုတ္သည္။ ထုိ႔ျပင္ အာကာသယာဥ္မႈး၏ အကူအညီျဖင့္ လႊတ္တင္ျခင္း (Extra-Vehicular Activity – EVA) (သုိ႔မဟုတ္) payload ၏ ကုိယ္ပုိင္ ပါ၀ါျဖင့္ လႊတ္ထုတ္ျခင္းတုိ႔ကို ျပဳလုပ္သည္။ (ၿဂိဳဟ္တုမ်ားအတြက္မူ ဒံုးပ်ံ၏ ေနာက္ဆံုးအဆင့္ (upper stage) ျဖင့္ တဲြဖက္လႊတ္ထုတ္ျခင္းကုိ ျပဳလုပ္သည္။)

လြန္းပ်ံယာဥ္၏ အဓိကအင္ဂ်င္ (Space Shuttle main engine) သံုးခုကုိ ယာဥ္၏ ပဲ့ပုိင္းတြင္ သံုးပြင့္ဆုိင္အေနအထားျဖင့္ တပ္ဆင္ထားသည္။ အဆုိပါ အင္ဂ်င္သံုးခု၏ nozzle မ်ားသည္ အထက္ႏွင့္ ေအာက္သုိ႔ ၁၀.၅ ဒီဂရီႏွင့္ ေဘးဖက္သုိ႔ ၈.၅ ဒီဂရီလွည့္ႏုိင္သည္။ ထုိသို႔လွည့္ႏုိင္ရန္ ျပဳလုပ္ထားျခင္းမွာ လြန္းပ်ံယာဥ္ေျမျပင္မွ ျမင့္တက္စဥ္အတြင္း ၄င္း၏ တြန္းကန္အားလမ္းေၾကာင္းကုိ ထိန္းညိွ၍ ေျပာင္းလဲေပးႏုိင္ရန္ ျဖစ္သည္။ လြန္းပ်ံယာဥ္ကုိ အလူမီနီယံသတၱဳေလာဟာ (aluminum alloy) ျဖင့္ အဓိကတည္ေဆာက္ထားၿပီး အင္ဂ်င္ကုိမူ တုိက္ေတနီယမ္သတၱဳေလာဟာ (titanium alloy) ျဖင့္ အဓိကေဆာက္လုပ္ထားသည္။

လြန္းပ်ံယာဥ္သည္ လႊတ္တင္ေသာ mission ကုိလုိက္၍ အပိုထပ္ထည့္ထားေသာ ပစၥည္းမ်ား (add-ons) ျဖင့္ ေပါင္းစပ္ကာ အသံုးျပဳႏုိင္သည္။ ၄င္း ပစၥည္းမ်ားမွာ ပတ္လမ္းအတြင္းရွိ ဓာတ္ခဲြခန္းမ်ား (orbital laboratories – Spacelab, Spacehub) ၊ ပိုမုိေ၀းလံေသာ ပတ္လမ္းမ်ားသုိ႔ payload ကုိ ပုိ႔ေဆာင္ေပးႏုိင္ေသာ ဒံုးယာဥ္မ်ား (Inertial Upper Stage, Payload Assist module) ၊ Extended Duration Orbiter ၊ Multi-Purpose Logistics Modules ႏွင့္ Canadarm (RMS) တုိ႔ျဖစ္သည္။

External Tank (ျပင္ပေလာင္စာဆီကန္)

အာကာသလြန္းပ်ံယာဥ္ ျပင္ပေလာင္စာဆီကန္၏ အဓိက လုပ္ငန္းစဥ္မွာ လြန္းပ်ံယာဥ္ အင္ဂ်င္မ်ားကုိ ေအာက္စီဂ်င္ႏွင့္ ဟုိက္ဒရုိဂ်င္ေလာင္စာတုိ႔ ေပးပုိ႔ျခင္း ျဖစ္သည္။ ထုိ႔ျပင္ ၄င္းသည္ ပတ္လမ္းအတြင္း လွည့္ပတ္သည့္ ယာဥ္ႏွင့္ ေလာင္စာခဲသံုးတြန္းကန္ ဒံုးပ်ံ ႏွစ္ခုတို႔ ခ်ိတ္ဆက္ရာ အဓိကေက်ာရုိး မ႑ိဳင္ အျဖစ္လည္း အသံုးျပဳသည္။ ျပင္ပေလာင္စာဆီကန္သည္ လြန္းပ်ံယာဥ္စနစ္အတြင္း တစ္ခုတည္းေသာ ျပန္လည္အသံုးမျပဳသည့္ အစိတ္အပုိင္းျဖစ္သည္။ ျပင္ပေလာင္စာဆီကန္ကုိ အစဥ္အၿမဲစြန္႔ပစ္ေနေသာ္လည္း ၄င္းကုိ ပတ္လမ္းအတြင္းသို႔ ယူေဆာင္၍ အာကာသစခန္းႏွင့္ တဲြဖက္ျခင္းျဖင့္ ျပန္လည္အသံုးျပဳႏုိင္သည္။

Solid Rocket Booster(SRB)(ေလာင္စာခဲသံုး တြန္းကန္ဒံုးပ်ံမ်ား)

ေလာင္စာခဲသံုးတြန္းကန္ဒံုးပ်ံတစ္ခုစီသည္ ပစ္လႊတ္ေနစဥ္အတြင္း တြန္းကန္အား 12.5 million newtons (2.8 million lbf) ထုတ္လုပ္သည္။ အဆိုပါ ပမာဏသည္ ပစ္လႊတ္စဥ္အတြင္း လုိအပ္သည့္ တြန္းကန္အား (thrust) ၏ ၈၃ ရာခုိင္ႏႈန္းရွိသည္။ SRB မ်ားကုိ ပစ္လႊတ္ၿပီး ႏွစ္မိနစ္အၾကာ အျမင့္ေပ ၁၅၀၀၀၀ (၄၆ ကီလုိမီတာ) သုိ႔ ေရာက္ရွိလွ်င္ ျဖဳတ္ခြာျခင္းလုပ္ငန္းစဥ္ (jettison operation) ကုိ ျပဳလုပ္သည္။ ထုိ႔ေနာက္ SRB မ်ားသည္ ေလထီးျဖင့္ အတၱလႏၱိတ္ သမုဒၵရာထဲသုိ႔ က်ေရာက္သြားမည္ ျဖစ္သည္။ SRB မ်ား၏ ကုိယ္ထည္ကုိ သံမဏိ (steel) ျဖင့္ ျပဳလုပ္ထားၿပီး အထူအားျဖင့္ လက္မ၀က္ (13mm) ရွိသည္။ SRB မ်ားကုိအႀကိမ္မ်ားစြာ ျပန္လည္အသံုးျပဳႏုိင္သည္။ STS – 1 မွစတင္၍ လြန္းပ်ံယာဥ္ mission ေပါင္း ၄၈ ခုမွ စုေဆာင္းထားေသာ SRB ကုိယ္ထည္မ်ားကုိ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္တြင္ Ares I အာကာသလႊတ္တင္ေရးဒံုးပ်ံ၏ အင္ဂ်င္ စမ္းသပ္မႈတြင္ အသံုးျပဳခဲ့သည္။

Source: 9SpaceStudy

  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS
Read User's Comments0
Subscribe to: Posts (Atom)
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...